Renta rodzinna studenta a założenie spółki z o.o.

Autor: Grzegorz Partyka

Czy student studiów dziennych posiadający rentę rodzinną straci ją, jeżeli założy jednoosobową spółkę z o.o., czy też lepiej, by otworzył spółkę z wspólnikiem? Jaki procent udziału ewentualnie musi mieć wspólnik?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Renta rodzinna studenta a założenie spółki z o.o.

Renta rodzinna a przychody

Do kwestii związanych z rentą rodzinną zastosowanie mają przede wszystkim przepisy ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. W art. 104 ustawa ta wskazuje, że prawo do emerytury i renty ulega zawieszeniu lub świadczenia te ulegają zmniejszeniu w razie osiągania przychodu z tytułu działalności podlegającej obowiązkowi ubezpieczenia społecznego. Dla emerytów i rencistów prowadzących pozarolniczą działalność za przychód przyjmuje się przychód stanowiący podstawę wymiaru składki na ubezpieczenia społeczne w rozumieniu przepisów o systemie ubezpieczeń społecznych.

Zobacz również: Renta rodzinna a składki ZUS z umowy zlecenia

Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›

Prowadzenie działalności przez studenta

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych w art. 8 ust. 6 pkt 4 wskazuje, że za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa się m.in. wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Wobec tego w sytuacji, gdy student będzie jedynym wspólnikiem, zostanie uznany za prowadzącego działalność gospodarczą, tym samym zobowiązanego do zgłoszenia się do ZUS-u jako płatnika składek oraz do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 4 w zw. z ust. 1 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych studenci do ukończenia 26. roku życia nie podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu, ale tylko wówczas, gdy wykonują pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy-zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia. Regulacja ta nie ma więc zastosowania do studenta prowadzącego działalność gospodarczą.

Zobacz również: Wniosek o kontynuowanie renty rodzinnej

Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›

Zmniejszenie lub zawieszenie renty rodzinnej

W związku z osiąganym przychodem renta rodzinna zostanie zmniejszona lub prawo do jej pobierania zostanie zawieszone zgodnie z art. 104 ustawy emerytalnej. Na podstawie tego przepisu prawo do renty rodzinnej, do której uprawniona jest jedna osoba, ulega zawieszeniu w razie osiągania przychodu w kwocie wyższej niż 130% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy, ostatnio ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Natomiast w razie osiągania przychodu w kwocie przekraczającej 70% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy, ostatnio ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, nie wyżej jednak niż 130% tej kwoty, świadczenie ulega zmniejszeniu o kwotę przekroczenia, nie większą jednak niż kwota maksymalnego zmniejszenia obowiązująca w dniu 31 grudnia 1998 r. w wysokości 20,4% kwoty bazowej, obowiązującej przy ostatniej waloryzacji w 1998 r.

Kliknij tutaj i zapytaj prawnika online ›

Spółka studenta ze wspólnikiem

Sytuacja będzie się przedstawiać inaczej w przypadku spółki z kilkoma wspólnikami, gdyż przytoczony powyżej przepis ustawy systemowej mówi o wspólnikach spółki jednoosobowej. Wobec tego teoretycznie nie będą uznani za prowadzących działalność gospodarczą wspólnicy spółki z o.o., lecz nasuwa się pytanie, jaki powinien być rozkład udziałów pomiędzy nimi. Jeden ze wspólników może posiadać więcej udziałów niż drugi, lecz nie może ich posiadać „rażąco więcej” z przyczyn wskazanych poniżej.

Osoba mająca 99% udziałów w spółce nazywana jest „niemal jedynym” wspólnikiem, pojęcie to nie zostało jednakże zdefiniowane w przepisach prawa, a używane jest w orzecznictwie i doktrynie. Można jedynie domniemywać, że mowa o sytuacji, w której jeden ze wspólników posiada rażąco więcej udziałów niż pozostali. Rola pozostałych wspólników jest wówczas iluzoryczna, a spółka zostanie potraktowana jako jednoosobowa. Co za tym idzie, wspólnik większościowy będzie wówczas uznawany w rozumieniu przepisów ustawy systemowej jako prowadzący działalność gospodarczą.

Wskazanie jednoznacznie różnicy w liczbie udziałów, oddzielającej „niemal jedynego” wspólnika od udziałowca większościowego, jest w praktyce niemożliwe. Przykładowo Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 15 listopada 2018 r. (sygn. akt III AUa 916/18) orzekł, że na użytek prawa ubezpieczeń społecznych wspólnika większościowego posiadającego 92% udziałów należy traktować jako jedynego wspólnika spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, a tego rodzaju spółkę należy traktować jako spółkę jednoosobową.

Zobacz również: Renta a praca na umowę zlecenie

Przykłady

Mateusz i jego jednoosobowa spółka

Mateusz, 23-letni student informatyki, pobiera rentę rodzinną po zmarłym ojcu. Postanowił założyć jednoosobową spółkę z o.o., aby legalnie świadczyć usługi programistyczne dla firm. Po rejestracji spółki ZUS uznał go za osobę prowadzącą działalność gospodarczą, co skutkowało koniecznością opłacania składek na ubezpieczenia społeczne. W efekcie, jego dochody przekroczyły próg określony w ustawie, a renta rodzinna została zawieszona.

Kinga i spółka ze wspólnikiem

Kinga, studentka marketingu, również pobiera rentę rodzinną i chce otworzyć agencję reklamową. Aby nie stracić świadczenia, zaprosiła do współpracy koleżankę z roku, przyznając jej 40% udziałów. W ten sposób spółka nie została uznana za jednoosobową, co oznaczało, że Kinga uniknęła konieczności odprowadzania składek ZUS i mogła dalej pobierać rentę.

Tomasz i problem z „niemal jedynym” wspólnikiem

Tomasz, student prawa, założył spółkę z o.o. ze swoim bratem, ale zachował 95% udziałów, zostawiając bratu jedynie 5%. ZUS uznał, że Tomasz jest „niemal jedynym” wspólnikiem i traktował jego spółkę jak jednoosobową, co skutkowało obowiązkiem zgłoszenia go do ubezpieczeń społecznych. W konsekwencji, po przekroczeniu limitu dochodów, renta rodzinna Tomasza została zawieszona.

Podsumowanie

Założenie spółki z o.o. przez studenta pobierającego rentę rodzinną może mieć istotne konsekwencje dla prawa do świadczenia. W przypadku jednoosobowej spółki ZUS uznaje studenta za osobę prowadzącą działalność gospodarczą, co skutkuje obowiązkiem opłacania składek i może prowadzić do zawieszenia renty. Lepszym rozwiązaniem może być spółka z co najmniej jednym wspólnikiem, pod warunkiem że udziały nie są podzielone w sposób sugerujący jednoosobowy charakter działalności. W praktyce oznacza to, że nadmierna przewaga procentowa jednego wspólnika, np. 90% lub więcej, może być traktowana jako obejście przepisów. Aby uniknąć utraty renty, warto starannie zaplanować strukturę spółki i skonsultować się z ekspertem.

Oferta porad prawnych

Potrzebujesz fachowej porady prawnej w zakresie renty rodzinnej i działalności gospodarczej? Skorzystaj z naszych usług doradztwa online! Oferujemy szybkie i rzetelne konsultacje, które pomogą Ci uniknąć błędów i zabezpieczyć Twoje świadczenie. Nasi eksperci wyjaśnią, jak najlepiej zaplanować strukturę spółki, aby nie stracić renty, oraz odpowiedzą na wszelkie pytania dotyczące obowiązków wobec ZUS. Skontaktuj się z nami i uzyskaj pewność, że podejmujesz właściwe decyzje!

 

Źródła:

1. Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz.U. 1998 nr 162 poz. 1118
2. Wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 15 listopada 2018 r. sygn. akt III AUa 916/18

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny