Umowa o dzieło a ZUS – kiedy trzeba płacić składki i jak wygląda kontrola
.jpeg)
Umowa o dzieło co do zasady nie jest tytułem do ubezpieczeń społecznych ani ubezpieczenia zdrowotnego. Wyjątek dotyczy przede wszystkim dzieła zawartego z własnym pracodawcą albo wykonywanego na jego rzecz; składki mogą powstać także wtedy, gdy ZUS uzna, że pod nazwą dzieła...
Spółka z o.o. a składki ZUS wspólnika, zarządu i zlecenia
.jpeg)
Wspólnik spółki z o.o. nie zawsze płaci ZUS z samego faktu posiadania udziałów. Kluczowe jest, czy spółka jest jednoosobowa, czy wspólnik ma inny tytuł do ubezpieczeń oraz czy wynagrodzenie wynika z powołania do zarządu, umowy o pracę albo zlecenia. Poniżej wyjaśniamy, kiedy...
Składka zdrowotna z etatu i działalności – kiedy płaci się podwójnie?
.jpeg)
Etat nie zwalnia automatycznie ze składki zdrowotnej z działalności gospodarczej. W typowej sytuacji pracownik prowadzący jednocześnie firmę ma składkę zdrowotną pobieraną z wynagrodzenia za pracę i dodatkowo rozlicza składkę zdrowotną jako przedsiębiorca. Inaczej mogą wyglądać...
Umowa-zlecenie u własnego pracodawcy – składki ZUS i wpływ na zasiłki
.jpeg)
Umowa-zlecenie zawarta z własnym pracodawcą nie jest dla ZUS zwykłym dodatkowym zleceniem. Co do zasady pracownik jest w takim przypadku traktowany jak pracownik także w odniesieniu do zlecenia, a wynagrodzenie z obu umów łączy się przy ustalaniu podstawy składek. Ma to znaczenie nie...
Preferencyjny ZUS po uldze na start – terminy, kody i najczęstsze błędy
.jpeg)
Kończy Ci się ulga na start? Od dnia następującego po jej zakończeniu trzeba prawidłowo zmienić zgłoszenie w ZUS, wybrać kod 05 70 albo 05 72 i ustalić, czy z działalności podlegasz wszystkim ubezpieczeniom społecznym, czy tylko zdrowotnemu. Poniżej znajdziesz terminy, formularze,...
Mały ZUS Plus 2026: warunki, limit przychodu, zgłoszenie i utrata prawa
.jpeg)
Mały ZUS Plus pozwala przedsiębiorcy obliczać składki społeczne od dochodu z poprzedniego roku, ale tylko po spełnieniu ustawowych warunków. W 2026 r. liczą się przede wszystkim przychód z 2025 r., liczba dni prowadzenia działalności, termin zgłoszenia i brak okoliczności...
Zaległe składki ZUS przedsiębiorcy: przedawnienie, egzekucja, odpowiedzialność i odwołanie od decyzji
.jpeg)
Masz zaległości w ZUS albo otrzymałeś decyzję ustalającą składki za wcześniejsze miesiące? Najpierw trzeba sprawdzić, czy obowiązek ubezpieczeń rzeczywiście istniał, czy ZUS prawidłowo ustalił podstawę i okres zadłużenia oraz czy należności nie uległy przedawnieniu. W...
Ulga na start a były pracodawca – kiedy przedsiębiorca traci prawo do ulgi?
.jpeg)
Współpraca z byłym pracodawcą może wykluczyć ulgę na start, jeżeli w ramach działalności wykonujesz dla niego czynności, które pokrywają się z obowiązkami wykonywanymi wcześniej na etacie w roku rozpoczęcia firmy albo w poprzednim roku kalendarzowym. W artykule wyjaśniamy, jak...
Etat, zlecenie, dzieło i działalność gospodarcza a składki ZUS
.jpeg)
Masz etat i jednocześnie wykonujesz zlecenie, umowę o dzieło albo prowadzisz działalność gospodarczą? Obowiązek składek zależy od rodzaju poszczególnych tytułów, wysokości podstawy oraz tego, dla kogo faktycznie wykonujesz pracę. Wyjaśniamy, kiedy składki społeczne i zdrowotne...
Składki ZUS przy działalności gospodarczej krok po kroku
.jpeg)
Prowadzisz lub zakładasz działalność i nie wiesz, czy masz płacić pełne składki społeczne, tylko składkę zdrowotną, czy możesz skorzystać z ulgi? Odpowiedź zależy od rodzaju działalności, innych tytułów do ubezpieczeń, daty rozpoczęcia firmy oraz spełnienia warunków...
Renta rodzinna po rodzicu dla dorosłego dziecka niezdolnego do pracy
.jpeg)
Dorosłe dziecko może otrzymywać rentę rodzinną po zmarłym rodzicu bez względu na wiek, jeżeli jest całkowicie niezdolne do pracy, a niezdolność powstała przed ukończeniem 16 lat albo w czasie nauki po 16. roku życia, nie później niż przed ukończeniem 25 lat. Najczęściej spór...
Renta rodzinna i świadczenia po zmarłym – co wybrać, gdzie złożyć wnioski i w jakiej kolejności
.jpeg)
Po śmierci bliskiej osoby trzeba rozdzielić kilka odrębnych spraw: rentę rodzinną z ZUS lub KRUS, możliwość łączenia jej z własną emeryturą w ramach renty wdowiej oraz wypłatę środków z OFE i subkonta. Każda z tych spraw ma inny wniosek, adresata i zasady wypłaty. W artykule...
Zwrot nienależnie pobranej renty rodzinnej – kiedy ZUS żąda pieniędzy i jak się bronić
.jpeg)
ZUS może zażądać zwrotu renty rodzinnej, gdy uzna, że świadczenie było wypłacane po ustaniu prawa, mimo zawieszenia wypłaty albo na podstawie nieprawdziwych danych. Sam fakt, że pieniądze zostały wypłacone, nie zawsze jednak wystarcza do obciążenia świadczeniobiorcy zwrotem....
Renta rodzinna po małżonku przy rozdzielności majątkowej
.jpeg)
Rozdzielność majątkowa sama w sobie nie odbiera wdowie ani wdowcowi prawa do renty rodzinnej. ZUS bada jednak, czy do dnia śmierci istniała faktyczna wspólność małżeńska, czyli realne więzi rodzinne, duchowe lub materialne, a nie tylko formalny akt małżeństwa. Wyjaśniamy, kiedy...
Odmowa renty rodzinnej po zmarłym ojcu, dokumenty, odwołanie i terminy
.jpg)
Odmowa renty rodzinnej po zmarłym ojcu nie zawsze kończy sprawę. Trzeba ustalić, z jakiego powodu ZUS albo KRUS odmówił świadczenia, uzupełnić brakujące dokumenty i w razie potrzeby wnieść odwołanie w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. W poradniku wyjaśniamy, kto może...
Renta rodzinna z KRUS a nauka i frekwencja w szkole
.jpeg)
Uczeń:contentReference[oaicite:2]{index=2}kontynuować naukę. Sama niska frekwencja nie oznacza automatycznie utraty świadczenia, ale całkowity brak udziału w zajęciach, zaliczeniach i egzaminach może zostać uznany za faktyczne zaprzestanie nauki. Wyjaśniamy, kiedy KRUS może wstrzymać...
Renta rodzinna po osobie pobierającej rentę socjalną
 (1).jpeg)
Samo pobieranie przez zmarłego renty socjalnej nie oznacza jeszcze, że jego bliscy automatycznie otrzymają rentę rodzinną. ZUS sprawdzi przede wszystkim, czy zmarły miał prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy albo czy w chwili śmierci spełniał warunki do jednego z...
Renta rodzinna a praca studenta – limity dorabiania, zawieszenie i zwrot świadczenia
.jpeg)
Student pobierający rentę rodzinną może pracować, ale nie każdy przychód jest dla ZUS obojętny. Znaczenie ma rodzaj umowy, status studenta, wiek oraz wysokość przychodu w danym miesiącu. Wyjaśniamy, jakie limity obowiązują od 1 czerwca do 31 sierpnia 2026 r., kiedy renta zostanie...
Renta rodzinna dla wdowy po mężu – wiek, dzieci, niezdolność do pracy i dokumenty
.jpeg)
Wdowa może otrzymać rentę rodzinną po mężu między innymi wtedy, gdy ukończyła 50 lat, jest niezdolna do pracy albo wychowuje dziecko uprawnione do renty rodzinnej. Znaczenie mają również sytuacja ubezpieczeniowa zmarłego, data złożenia wniosku oraz dokumenty potwierdzające...
Renta rodzinna dla dziecka niepełnosprawnego – warunki, orzeczenie i praca
.jpeg)
Niepełnosprawne dziecko może otrzymywać rentę rodzinną bez względu na wiek, ale sama diagnoza, orzeczenie o stopniu niepełnosprawności albo potrzeba stałej opieki nie wystarczą. ZUS bada, czy dziecko jest całkowicie niezdolne do pracy oraz czy ta niezdolność powstała w ustawowo...
Renta rodzinna po rozwodzie lub separacji – alimenty, ugoda i warunki ZUS
.jpeg)
Rozwód lub prawomocna separacja nie wykluczają automatycznie renty rodzinnej po zmarłym małżonku. Osoba ubiegająca się o świadczenie musi jednak spełnić warunki dotyczące wieku, niezdolności do pracy albo opieki nad dzieckiem, a dodatkowo wykazać, że w dniu śmierci zmarłego miała...
Renta rodzinna z ZUS krok po kroku – komu przysługuje, dokumenty i odwołanie
Renta rodzinna może przysługiwać między innymi wdowie, wdowcowi, dzieciom oraz innym członkom rodziny osoby zmarłej, jeżeli zostały spełnione ustawowe warunki. Prawo do świadczenia nie powstaje jednak automatycznie – trzeba złożyć wniosek do ZUS i dołączyć dokumenty...
Zasiłek opiekuńczy a chorobowy – różnice, limity i kontrola ZUS
.jpeg)
Zasiłek chorobowy przysługuje, gdy z powodu własnej choroby nie możesz pracować, natomiast zasiłek opiekuńczy służy usprawiedliwieniu nieobecności potrzebnej do osobistej opieki nad dzieckiem lub innym chorym członkiem rodziny. Świadczenia mają inne warunki i limity, ale oba mogą...
L4 psychiatryczne a kontrola ZUS: wyjście z domu, terapia i praca
.jpeg)
L4 psychiatryczne nie oznacza bezwzględnego zakazu wychodzenia z domu. Terapia, wizyta u lekarza, zwykłe zakupy czy spacer mogą być zgodne z celem zwolnienia, jeżeli wspierają leczenie i nie opóźniają powrotu do zdrowia. Największe ryzyko dotyczy pracy zarobkowej, wyjazdu bez...
Powrót do pracy przed końcem L4 – jak skrócić zwolnienie i rozliczyć zasiłek
.jpg)
Chcesz wrócić do pracy przed datą końcową wskazaną na L4? Samo lepsze samopoczucie ani uzgodnienie z pracodawcą nie skracają automatycznie e-ZLA. Trzeba ustalić, czy zwolnienie zawiera błąd, czy rzeczywiście odzyskałeś zdolność do pracy wcześniej, a po chorobie trwającej ponad...