Autor: Wioletta Dyl
Potrzebuję pomocy z powodu odmówienia przez ZUS prawa do świadczenia rehabilitacyjnego. Z racji leczenia onkologicznego byłam na zwolnienia lekarskim od 7 grudnia ubiegłego roku, a po przekroczeniu 6 miesięcy uzyskałam świadczenie rehabilitacyjne na okres 6 miesięcy do 3 grudnia 2021. Jeśli chodzi o zatrudnienie, miałam umowę na czas określony w szkole do 31 sierpnia 2021, natomiast płaciłam jeszcze składkę zdrowotną z działalności gospodarczej – której oczywiście, będąc na leczeniu, nie prowadziłam – ponieważ tak mi doradzono w lokalnym ZUS-ie. Pobierałam w związku z tym świadczenie rehabilitacyjne również z działalności. Umowa ze szkołą skończyła mi się 31 sierpnia i 3 września br. udałam się do lokalnego ZUS-u z formularzem Z-10, zaznaczając, że nie jestem zatrudniona i nie prowadzę działalności gospodarczej. Tego samego dnia 3 września zamknęłam w CEIDG działalność. Pani w lokalnym ZUS-ie powiedziała, że będę mieć wypłacane tak, jak wcześniej było przydzielone. Tymczasem dostałam dziś decyzję odmową.
Stosownie do art. 17 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia. Powyższy przepis stosuje się odpowiednio do świadczenia rehabilitacyjnego (art. 22 ustawy.). Ubezpieczony traci więc prawo do świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli wystąpi jedna z dwóch niezależnych od siebie przesłanek określonych w art. 17 ust. 1, tj. wykonywanie pracy zarobkowej w czasie orzeczonej niezdolności do pracy lub wykorzystywanie zwolnienia od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia.
Zobacz również: Zasiłek rehabilitacyjny a ubezpieczenie zdrowotne
Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, iż zgodnie z orzecznictwem „praca zarobkowa” w znaczeniu ustawy zasiłkowej oznacza nie tylko „pracę” w potocznym tego słowa znaczeniu, ale również wykonywanie różnych czynności na podstawie różnych stosunków prawnych o charakterze cywilnoprawnym oraz prowadzenie własnej działalności gospodarczej, samozatrudnienie (m.in. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 16 maja 1996 r., sygn. akt III Au 338/96, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 kwietnia 2000 r., sygn. akt II UKN 513/99). Nadto trzeba zwrócić uwagę na funkcję, jaką pełni zasiłek chorobowy (świadczenie rehabilitacyjne). Świadczenia te będą kompensatą utraconego przez ubezpieczonego dochodu, wskutek wystąpienia u niego czasowej niezdolności do pracy (wyrok SN z dnia 14 grudnia 2005 r., sygn. akt III UK 120/05).
Co do zasady jednak wypłata świadczenia rehabilitacyjnego po ustaniu tytułu do ubezpieczenia chorobowego będzie przez ZUS kontynuowana, o ile nie zajdą przesłanki negatywne. Przesłanki, z powodu których świadczenie nie przysługuje za okres po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, wymienione zostały w art. 13 ust. 1 ustawy zasiłkowej. Jeśli więc Pani:
Z uzasadnienia decyzji ZUS wynika, że wystąpiła przesłanka negatywna w postaci kontynuowania przez Panią działalności zarobkowej –kontynuowanie działalności gospodarczej. Zapewne ZUS nie posiada albo przeoczył fakt wykreślenia przez Panią działalności z dniem 3 września 2021 r. a wcześniej faktu jej (jak się tylko domyślam) zawieszenia.
Zobacz również: Wniosek o przedłużenie świadczenia rehabilitacyjnego
Należałoby zatem odwołać się od otrzymanej decyzji, wskazując na przytoczone przez Panią fakty nieprowadzenia działalności gospodarczej w powodu choroby. Proszę pamiętać o załączeniu stosownych dowodów w postaci – czy to wniosku o zwieszenie, czy też wykreślenia z CEDiG swojej działalności gospodarczej. Odwołanie od decyzji organu rentowego wnosi się do właściwego sądu na piśmie w terminie 1 miesiąca od dnia doręczenia odpisu decyzji za pośrednictwem jednostki organizacyjnej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która wydała decyzję, lub do protokołu sporządzonego przez tę jednostkę. Sądem właściwym w tej sprawie będzie sąd rejonowy. Jeżeli organ rentowy uzna odwołanie za słuszne zmienia lub uchyla zaskarżoną decyzję niezwłocznie, nie później niż w terminie 30 dni od daty wniesienia odwołania. W tym wypadku odwołaniu nie nadaje się dalszego biegu. Jeżeli natomiast ZUS nie uwzględni odwołania w całości lub części, przekazuje niezwłocznie, nie później niż w terminie 30 dni od dnia wniesienia odwołania, sprawę do sądu wraz z aktami oraz uzasadnieniem.
Ponieważ świadczenie rehabilitacyjne przysługuje przez okres niezbędny do przywrócenia zdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy, to mimo ustania zatrudnienia będzie Pani mogła też wnioskować o przyznanie świadczenia na dalszy okres.
Zgodnie natomiast z art. 7 pkt 1 ww. ustawy zasiłek chorobowy przysługuje również osobie, która stała się niezdolna do pracy po ustaniu tytułu ubezpieczenia chorobowego, jeżeli niezdolność do pracy trwała bez przerwy co najmniej 30 dni i powstała nie później niż w ciągu 14 dni od ustania tytułu ubezpieczenia chorobowego. Przenosząc to na Pani problem, decyzja ZUS-u jako nieprawomocna nie może wpływać na Pani prawo do nieodpłatnego świadczenia zdrowotnego w szpitalu.
Zobacz również: Przedłużenie świadczenia rehabilitacyjnego
Pani Anna, nauczycielka w szkole podstawowej, została zdiagnozowana z poważną chorobą neurologiczną, która uniemożliwiła jej dalsze wykonywanie pracy zawodowej. Po wykorzystaniu 182 dni zwolnienia lekarskiego, Pani Anna złożyła wniosek o przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego. Początkowo uzyskała prawo do świadczenia na okres 6 miesięcy. Jednak w trakcie pobierania świadczenia Pani Anna zdecydowała się na sprzedaż rękodzieła na lokalnych targach, aby dorobić do niskich dochodów. ZUS uznał, że podjęcie tej pracy zarobkowej jest równoznaczne z wykorzystywaniem zwolnienia lekarskiego w sposób niezgodny z jego celem i odmówił dalszej wypłaty świadczenia rehabilitacyjnego. W przypadku Pani Anny, ZUS uznał, że praca zarobkowa, nawet jeśli była wykonywana sporadycznie i nie była głównym źródłem dochodu, stanowi przesłankę do odmowy kontynuacji wypłaty świadczenia. Jest to zgodne z przepisami prawa, które zabraniają podejmowania pracy zarobkowej w trakcie pobierania świadczenia rehabilitacyjnego.
Pan Jan, prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą, doznał ciężkiego urazu kręgosłupa, co zmusiło go do przerwania pracy i skorzystania ze zwolnienia lekarskiego. Po wyczerpaniu okresu zasiłku chorobowego, złożył wniosek o świadczenie rehabilitacyjne. ZUS początkowo przyznał świadczenie na okres 3 miesięcy. Jednak po tym okresie Pan Jan otrzymał decyzję odmowną z powodu błędnych informacji o statusie jego działalności gospodarczej. Mimo że zawiesił działalność na czas leczenia, ZUS uznał, że nadal prowadził działalność gospodarczą, co skutkowało odmową dalszej wypłaty świadczenia. W przypadku Pana Jana kluczowe było dostarczenie pełnej dokumentacji potwierdzającej zawieszenie działalności. Warto zawsze upewnić się, że wszystkie formalności zostały dopełnione i odpowiednio udokumentowane w CEIDG oraz przed ZUS-em.
Pani Katarzyna, która pracowała jako sprzedawca w sklepie spożywczym, doznała urazu kolana, który uniemożliwił jej wykonywanie pracy stojącej. Po kilku miesiącach zwolnienia lekarskiego, lekarz prowadzący zalecił dalszą rehabilitację, a Pani Katarzyna złożyła wniosek o świadczenie rehabilitacyjne. Początkowo świadczenie zostało przyznane na 4 miesiące. Jednak w trakcie pobierania świadczenia Pani Katarzyna nie uczestniczyła regularnie w zalecanej rehabilitacji, co ZUS uznał za niewłaściwe wykorzystywanie zwolnienia. W efekcie ZUS odmówił przedłużenia wypłaty świadczenia. W przypadku Pani Katarzyny, brak regularnego uczestnictwa w zalecanej rehabilitacji został uznany przez ZUS jako niewłaściwe wykorzystanie zwolnienia lekarskiego. Aby uniknąć podobnych sytuacji, warto dostosować się do zaleceń lekarza i dbać o dokumentowanie postępów w rehabilitacji.
W przypadku odmowy prawa do świadczenia rehabilitacyjnego przez ZUS kluczowe jest zrozumienie powodów tej decyzji i podjęcie odpowiednich kroków odwoławczych. Należy pamiętać, że świadczenie rehabilitacyjne jest przyznawane osobom, które nie mogą pracować z powodu choroby, ale są szanse na ich powrót do pracy po okresie leczenia i rehabilitacji. W przypadku odmowy warto skonsultować się z prawnikiem lub doradcą ubezpieczeniowym, aby właściwie przygotować odwołanie i udokumentować swoją sytuację zdrowotną oraz zawodową.
Potrzebujesz wsparcia w sprawach związanych z ZUS-em? Oferujemy profesjonalne porady prawne online oraz pomoc w przygotowaniu niezbędnych pism i odwołań, aby skutecznie bronić swoich praw do świadczeń. Aby skorzystać z naszych usług, opisz swój problem w formularzu pod artykułem.
1. Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz.U. 1999 nr 60 poz. 636
2. Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 16 maja 1996 r., sygn. akt III Au 338/96
3. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 kwietnia 2000 r., sygn. akt II UKN 513/99
4. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 grudnia 2005 r., sygn. akt III UK 120/05
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Zapytaj prawnika